Forumsohbet.Com -  Forum Sohbet Siteleri
Ana Sayfa - Forum Kuralları - Bize Yazin - Kayıt Olun
 

Go Back   Forumsohbet.Com - Forum Sohbet Siteleri > •.•´¯`•.• Genel Kültür ve Sanat •.•´¯`•.• > Genel Kültür > Güzel Türkçe'miz

Cevapla
 
Seçenekler Stil
Alt 05-07-11, 15:29   #1
ForumSohbet Üyesi
Sükûпet - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
Üyelik Tarihi: 02-05-11
Mesajlar: 1.317
Nereden: -
Yaş:
Takım: -
Meslek: -
Tecrübe Puanı: 210010
Sükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond reputeSükûпet has a reputation beyond repute
Standart Türkiye Türkçesi

Konuşulduğu ülkeler
Türkiye Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bulgaristan Yunanistan Ermenistan İran Makedonya Cumhuriyeti Moldova Suriye Irak Kosova
Şu ülkelerdeki göçmen topluluklar: Hollanda Almanya Avusturya Kanada ABD İsrail Brezilya Venezuela Kolombiya Belçika İngiltere Danimarka İsveç İsviçre Avustralya
Sürgündeki Ahıska Türkleri'nin yaşadığı ülkeler: Kazakistan Azerbaycan Rusya Federasyonu Kırgızistan Özbekistan ve Ukrayna.
Konuşan kişi sayısı
80 milyonu ana dili olmak üzere yaklaşık 100 milyon. Sıralama 14 arasında
Sınıflandırma
- Altay Dil Ailesi (tartışmalı)
- Türk Dilleri Ailesi
- Oğuz Grubu
- Türkçe
Resmi Durum ve Dil Kodları
Resmi dil olduğu ülkeler: Türkiye KKTC (Makedonya Kosova (Belediye dili)) Kıbrıs Rum Kesimi
Düzenleyen kurum: Türk Dil Kurumu
ISO 639-1: tr
ISO 639-2: tur

Türkçe Altay Dilleri içerisinde Türk dil ailesinin Oğuz Grubu'na mensup Türkiye lehçesidir. Türkiye Cumhuriyeti KKTC ve bazı Balkan ülkelerinin resmi dilidir.
  • 1 Sınıflandırma
  • 2 Coğrafi dağılımı
    • 2.1 Resmi durumu
    • 2.2 Kullanımı
  • 3 Tarihsel Gelişimi
    • 3.1 Orta Asya'dan Anadolu'ya
    • 3.2 Dil Devrimi
  • 4 Ağızları
  • 5 Dilbilgisi
    • 5.1 Türkçenin özellikleri
    • 5.2 Sözcük Türeme Farkı
    • 5.3 Eklerle tümce oluşturma
    • 5.4 Büyük ve küçük ünlü uyumu
    • 5.5 Türkçenin deyim ve atasözleri
  • 6 Yabancı Dillerle Etkileşimi
    • 6.1 Türkçeye Geçen Yabancı Sözcükler
      • 6.1.1 Bu Kelimelerin Basın Dilindeki Yaygınlığı
    • 6.2 Türkçeden Diğer Dillere Geçen Sözcükler
  • Rekortmen Sözcükler
Sınıflandırma
Türkçe; Gagavuzca Horasan Türkçesi ve Osmanlı Türkçesi ile birlikte olarak Türkçe dil grubunda yer almaktadır. Türkçe dil grubu Oğuz dillerinin (Güney Türk dilleri) bir alt grubudur. Oğuz dilleri de Türk lehçelerinin bir alt grubudur. Çoğu bilim adamı Türk lehçelerini Altay dil ailesi içine koyarlar.

Coğrafi dağılımı
Türkiye Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Bulgaristan Yunanistan İran Makedonya Moldova Suriye Irak göçmenlerin yaşadığı Hollanda Almanya Avustralya Kanada ABD Brezilya İsrailVenezuela Kolombiya Belçika İngiltere Danimarka İsveç İsviçre Avustralya ve sürgündeki Ahıska Türklerinin yaşadığı ülkeler: Kazakistan Azerbaycan Rusya Federasyonu Kırgızistan ÖzbekistanAfganistanTacikistan ve Ukrayna'da konuşulur.

Resmi durumu
Türkçe Türkiye'nin ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin resmi dilidir. Türkiye'de Türk Dil Kurumu Atatürk tarafından 1932 yılında Türk Dili Tetkik Cemiyeti olarak bağımsız bir organ olarak kurulmuştur. Türk Dil Kurumu dilin sadeleşmesi yabancı kökenli sözcüklerin değiştirilmesi (özellikle Arapça ve Farsça) için çalışmıştır.
Kosova'da Türkçe resmi dil olmaktan kalktı. Eskiden yani 1978 Dil yasasına göre Türkçe resmi dil idi. Şu anda sadece Kosova'nın bir kenti olan ve Türk çoğunluğun yaşadığı bir kent olan Prizren'de Türkçe resmi dildir. Diğer yerlerdeki resmiyeti ortadan kaldırıldı.

Kullanımı

Dünya'da Türkçe konuşanların dağılımı
Türkçenin Türkiye lehçesi
  • Türkiye'de yaklaşık 72.000.000 kişi tarafından
  • Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde 250.000 kişi tarafından konuşulmaktadır.
Türkçenin artık ayrı birer dil olarak kabul edilen ve Türk Dilleri Ailesinin alt kolunu oluşturan tarihi lehçeleri de bulunmaktadır. Bunlar Türkiye Türkçesi de dahil aşağıdaki bölgelerde şu yoğunlukla konuşulmaktadır:
  • İran'da yaklaşık 30.000.000 İran Azerisi tarafından
  • Özbekistan'da 23.600.000 kişi tarafından
  • Rusya Federasyonu içinde Türk muhtar cumhuriyetleri de bulunmaktadır. Başlıcalarını Tataristan Başkortostan Çuvaşistan Yakut-Saha Muhtar Cumhuriyetleri Dolgan-Mens Muhtar Bölgesi Kabardin-Balkar Tuva Kırım-Tatar Muhtar Cumhuriyetleri Hakasya Gorno-Altay Muhtar Bölgesi Dağıstan Muhtar Cumhuriyeti Karaçay-Çerkes Muhtar Bölgesi buralarda toplam 18.000.000 yakın kişi tarafından
  • Doğu Türkistan'da (Çin) yaklaşık 17.500.000 kişi tarafından
  • Kazakistan'da 15.900.000 kişi tarafından
  • Azerbaycan'da 7.600.000 kişi tarafından
  • Kırgızistan'da 5.000.000 kişi tarafından
  • Türkmenistan'da 6.000.000 kişi tarafından
  • Tacikistan'da 2.800.000 kişi tarafından
  • Afganistan'da 5.000.000 kişi tarafından
  • Irak'ta 3.000.000 kişi tarafından
  • Almanya'da 2.670.000 kişi tarafından
  • Suriye'de yaklaşık 1.500.000 kişi tarafından
  • Bulgaristan'da 850.000 kişi tarafından
  • Gürcistan'da 400.000 kişi tarafından
  • Sırbistan ve Kosova'da en az 350.000 kişi tarafından
  • Kırım'da 300.000 kişi tarafından
  • Gagavuz Yeri'nde (Moldova) 200.000 kişi tarafından
  • Avusturya'da 200.000 kişi tarafından
  • Hollanda'da 354.000 kişi tarafından
  • Avustralya'da 150.000 kişi tarafından
  • Fransa'da 176.000 kişi tarafından
  • Yunanistan'da 135.380 kişi tarafından
  • İngiltere'de 120.000 kişi tarafindan
  • Makedonya'da 97.500 kişi tarafından
  • Belçika'da 112.400 kişi tarafından
  • İsrail'de 50.000 kişi tarafından
  • Amerika'da 27.000 kişi tarafından
  • Danimarka'da 25.000 kişi tarafından
  • Romanya'da 16.000 kişi tarafından
  • Kanada'da 10.000 kişi tarafından
  • İsviçre'de 7.500 kişi tarafından konuşulmaktadır.
1960'larda iş gücüne ihtiyaç duyan Avrupa kapılarını büyük ölçüde Türklere açmış ve Türkiye'den Avrupa'ya yoğun bir göç yaşanmıştır. I. Dünya Savaşı sonrasında Balkanlar'da yaşamaya devam eden Türkler ile birlikte bu insanların sayısı günümüzde neredeyse 6 milyona ulaşmıştır ve büyük bir çoğunluğunun ana dili Türkçedir. Amerika ve Avustralya'da ise yaklaşık 200 bin kişi Türkçe konuşmaktadır. Böylece Türkçe (Türkiye Türkçesi) Türkiye ve KKTC dahil tüm dünyada ana dil olarak yaklaşık 71 milyon kişi tarafından konuşulurken bu sayı Türkiye Türkçesini ikinci dil olarak konuşanlarla birlikte tahminen yaklaşık 80 milyonu bulmaktadır.
UNESCO 1980'li yıllarda yaptığı araştırma sonucu tüm Türk lehçelerini 200 milyon kişinin konuştuğunu ortaya çıkardı. Ancak buna Türk lehçelerini ikinci ya da üçüncü dil olarak konuşanlar da dahildi. Aradan geçen çeyrek asırda Türkçe konuşan nüfus önemli oranda arttı. Günümüzde yaklaşık 210 milyon kişinin Türkçeyi ve diğer tarihi lehçelerini ana dili olarak konuştuğu üzerinde durulmaktadır. Buna Türkiye Türkçesini de içeren Türk lehçelerini ikinci veya üçüncü dil olarak konuşanlar da dahil edilecek olsa bu sayı gözle görülür derecede artacaktır. Bu nedenle Türkiye Türkçesinin en çok konuşan kişi sayısına sahip olduğu Türk Dilleri Ailesi tüm lehçeleri ile dünyanın en çok konuşulan dil ailelerinden birini oluşturmaktadır.

Tarihsel Gelişimi

Orta Asya'dan Anadolu'ya
Altay Dağları civarından kaynaklanan dil onu kullanan göçebe kavimlerin doğuda Japonya'ya batıda ise Avrupa'ya doğru hareketiyle yayılmıştır. Afganistan ve Batı Çin civarında Moğolca; Rusya Güney ve Güneydoğu Çin bölgesinde Tunguz; eski Rusya ülkelerinden batıda Türkiye'ye güneyde ise İran'a yayılan bir alanda ise Türki diller olarak değişmiştir. Güneyde bulunan başlıca Türki diller Türkçe Azeri Türkçesi ve Türkmen Türkçesidir. Oğuz boylarının kullandığı Gagavuz lehçeleri ve İran kaynaklı Horasan lehçesi Türkiye lehçesi ile birlikte bugünkü Türkçenin bölümlerini oluşturmaktadır.
Divanü Lügati’t-Türk Türk kültürün ilk Türk dilini anlatan ve yazılan Sözlük eseri dir ve Kaşgârlı Mahmud tarafından 25 Ocak 1072'de yazılmaya başlanmış ve 10 Şubat 1074'te bitirilmiştir. Bu kitap içinde bu cümle bulunuyor. "Türk dilini öğrenmek çok gerekli bir iş olur". Türkçenin zengin gramer özelliklerini ilk ve en çarpıcı biçimde yansıtıyor.
Türkçenin kullanım alanını genişleten bir başka Karahanlı Devleti'nin mensubu ikinci bir Türk ve Türkçe kültür abidesi olan Yusuf Has Hacib dir. Yusuf Has Hacib Kutadgu Bilig (Kutatkı/Kutatı Bilik Kutlu eden Bilgi ya da Mutluluk Bilgisi) adlı eseri ile Türk dil birliğinin diğer önemli yazılı temelini attı.(1069-1070 yılarında bu Türkçe eseri tamamlandı).
13/14.yy. yaşamını süren Yunus Emre Türkçenin özellikle Türkçe şiir dilinin temel ustası ve abidesi(anıtı) olmaktadır.
Yunus Emre'nin edebiyat tarihi bakımından önemli bir yanı da Anadolu'da Türkçe şiir dilinin öncüsü olması ve tasavvuf sorunlarını yalın kolay anlaşılır bir dille söyleyişi nedeniyledir. Şiirlerinin ölçüsü Türkçenin ses yapısına uygun aruz olmakla birlikte söyleyişi akıcı sürükleyici bir nitelik taşır. Tasavvufun en güç anlaşılır kavramlarını Türkçenin ses yapısına uygun biçimde dile getirir şiirinde duygu ve düşünce birliğinden oluşan bir derinlik görülür.
Hacı Bayram Veli 14/15.yy. Anadoluda yaşamını süren Türk mutasavvıf ve şair olarak eserlerini Türkçe olarak yazmakta oldu ve Türkçe kulanımını Anadoluda önemli şekilde etkiledi.
  • Altay dil ailesi
    • Türkçe dil kolu
      • Güney dilleri
        • Balkan Gagavuz Türkçesi (Türkiye ve Türklerin yaşadığı Avrupa ve Amerika kıtalarını bazı bölümleri)
        • Gagavuz Türkçesi (Moldovya)
        • Horasan Türkçesi (İran)
        • Türkiye Türkçesi
        • Azeri Türkçesi
        • Kazak Türkçesi
        • Türkmen Türkçesi
        • Kırgız Türkçesi
        • Özbek Türkçesi
        • Tatar Türkçesi
        • Uygur Türkçesi
Türkçe ait olduğu Altay Dil Ailesi'nin en çok kişi tarafından kullanılan dilidir. 5500-8500 yıllık bir geçmişi olduğu sanılmaktadır. Azeri Türkmen Tatar Özbek Başkurti Nogay Kırgız Kazak Yakuti Çuvaş gibi bölümleri vardır.
Örnek olarak yazılı Türkçe üzerine kaynaklarda (M.Ö. 1766 yılık çin kronikinde) ilk kez tutanaklarda tanrı Ordu kılıç ve kut (mutluluk) sözcükleri bulunulmaktadır.
Moğolca Mançu-Tungus Korece ve Japonca ile yakın ilişkisi vardır. Bazı bilimadamları ilişkinin ödünç alınmış sözcüklerden kaynaklandığını ve temelli olmadığını iddia etmiştir. Son zamanlarda yapılan karşılaştırmalı çalışmalar bu tezin hatalı olduğunu Türkçe ve Japonca'nın temel ilişkilerinin bulunduğunu kanıtlamıştır.

Dil örnekleri klasik Eski Türkçe Kültürü (Göktürk 6/7/8yy. ile Orhun yazıtları) ve Türkiye Türkçesi Kültürü
Göktürkçe
Türk Oğuz beğleri budun eşidin; üze Kök Tengri basmasar asra yir telinmeser Türk budun ilinin törünün kim artatı(r)?
Türkiye Türkçesi

Türk Oğuz beyleri ulus işitin; üzeride Gök Tanrı basmasa altta yer delinmese Türk ulusu ülkeni töreni kim atar?

Dil Devrimi
Türkiye Cumhuriyeti'nin uluslaşma sürecini tamamlayan Türk Devrimi'nin ya da Atatürk devrimlerinin en önemli basamaklarından ilki Cumhuriyet'in kuruluşundan 4 yıl sonra yapılan harf devrimi ikincisi de Cumhuriyet'in kuruluşundan 9 yıl sonra yapılan Dil Devrimi'dir.
Dil Devrimi kısaca Türkçe ile düşünmeyi Türkçenin bütün bilim sanat ve teknik kavramları karşılayacak yolda gelişmesini sağlayan eylemdir.
Dilbilimci Kâmile İmer "Dil Devrimi nedir?" sorusunu şöyle yanıtlıyor:
Dili daha çok yerli öğelerin egemen olduğu bir kültür dili durumuna getirmek amacıyla yapılan ve devletin desteğini kazanmış olan ulus çapındaki dili geliştirme eylemine 'dil devrimi' adı verilmektedir.
(Dilde Değişme ve Gelişme Açısından Türk Dil Devrimi TDK Yayınları Ankara 1976 s. 31 ve ötesi)
Her insan düşüncesini sözcükler arasında bağ kurarak oluşturduğu tümcelerle aktarır bu açıdan bakınca Dil Devrimi aynı zamanda düşüncenin yenileşmesidir.
İmer'in söylediği gibi "Dil Devrimi'nin gerçekleşmesini sağlayan etkenler aynı zamanda onun amaçlarını ortaya koymaktadır. Uluslaşma etkeni dili yabancı öğelerden temizleme amacını öteki de kültür dili durumuna getirmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçların olumlu sonuçlar vermesi ortaya çıkan ürünlerin toplumun malı olmasına bağlıdır. Devletin desteği olmaksızın dilde yapılan devrim bireysel bir eylem olarak kalır topluma mal olmaz. Dil Devrimi'nin hazırlık evresindeki çabalar bunun en güzel örnekleridir. Türk Dil Devrimi'nin hazırlık evresi olarak nitelendirebileceğimiz ve Tanzimat Fermanı ile başlayan dönemdeki dili temizleme isteği toplumu kapsayamamıştır. Ancak Cumhuriyet'ten sonra 1932 yılında devletin öncülüğünde Türk Dili Tetkik Cemiyeti'nin kuruluşuyla dilde yapılan yenilikler ulus çapında bir eylem olarak topluma mal olmaya başlamıştır." (Agy s. 32)
Türkçe yapı bakımından çok zengin bir dil olmakla beraber dünya üzerinde de hala çok konuşulan bir dildir. Bu zenginlik her ne kadar içinde yabancı sözcükler bulundursa da bu durum dilde hiçbir bozukluğa yol açmamıştır. Bunun nedeni de Osmanlı'nın zamanında barındırdığı azınlıkların olmasıdır. Çünkü bu nedenle dilde çok fazla yabancı "sözcük alış-verişleri" olmuştur. (Yağmur Akyüz)
Türkler dünyada en çok alfabe değiştiren kavimlerdendir.
  • Türkçenin bilinen ilk alfabesi Orhun Abideleri'nde yer alan Orhun Alfabesi'dir. Bu alfabe 1. yüzyıldan itibaren Göktürkler tarafından kullanılmıştır.
  • Osmanlı Devleti'nde ise Arap alfabesi üzerinde bir takım düzenlemeler yapılarak Osmanlıca dediğimiz yazı çeşiti kullanıldı.
  • Türkiye Cumhuriyeti ile birlikte 29 harfli Yeni Türk Alfabesi ise Latin abecesi üzerinde yapılan düzenlemeler sonucu 1928'de Mustafa Kemal Atatürk tarafından kabul edilmiştir.
Ayrıca günümüzde 20 ayrı Türk yazı dili bulunmaktadır: Türkiye Türkçesi Gagavuz Türkçesi Azerbaycan Türkçesi Türkmen Türkçesi Kırım Tatar Türkçesi Karaçay-Malkar Türkçesi Nogay Türkçesi Kumuk Türkçesi Kazan Tatar Türkçesi Başkurt Türkçesi Kazak Türkçesi Karakalpak Türkçesi Kırgız Türkçesi Özbek Türkçesi Uygur Türkçesi Altay Türkçesi Hakas Türkçesi Tuva Türkçesi Saha (Yakut) Türkçesi Çuvaş Türkçesi.

Ağızları
Türkiye Türkçesinin genel kabul görülmüş ve yazı diline aktarılmış şivesi İstanbul ağzından türemiştir. Anadolu'da özellikle Karadeniz Bölgesi Güneydoğu Bölgesi ve de Ege Bölgesi'nde ağız farklılıkları apaçık gözlenmektedir. Ancak ağızlar genellikle insanların belli bir eğitim ve kültür seviyesine ulaşması ile yavaş yavaş terk edilmekte ve toplumda çoğunluğun konuştuğu ağız kabul görmektedir.

Dilbilgisi
Türkçeyi (Türkiye Türkçesi) diğer dillerden ayıran dört özellik şunlardır:
  1. Türkçe sondan eklemeli bir dildir.
  2. Türkçede ses uyumu vardır.
  3. Türkçede sözcüklerin cinsiyeti yoktur.
Türkçenin özellikleri
  • Türkçe söz varlığının çoğunluğu; öz Türkçe sözcükler Arapça ve Farsça'dan geçmiş Türkçeleşmiş sözcüklerden oluşmaktadır. Arapça ve Farsçadan gelmiş sözcükler o kadar Türkçeleşmiştir ki Arap veya Fars dilindeki halinden oldukça farklıdır ve kimi sözcüklerin anlamı farklılaşmıştır.
  • Türkçede tümce yapısı: Özne Tümleç Yüklem şeklindedir.
  • Türkçede kısa yoldan anlatım ön plandadır. Örneğin "sobayı yak" derken "sobanın içindekileri yak" anlamındadır.
  • Türkçede zamirler: ben sen o biz siz onlar şeklindedir.
Sözcük Türeme Farkı
Özelliği gereği sona eklemeli bir dil olduğundan Türkçede basit bir kökten çok sayıda sözcük türetmek mümkündür. Bu özelliğin bulunmadığı Hint-Avrupa Dilleri kolundan gelen İngilizce Almanca ve İspanyolca aşağıda Türkçe ile karşılaştırılmıştır.
Ve fiillerden türeme:
Eklerle tümce oluşturma
Diğer yaygın olarak konuşulan dillerle karşılaştırıldığında daha az sayıda sözcük ve harf ile daha çok bilgi aktarmak olanaklıdır. Diğer pek çok dilde olmayan bir özelliğe göre bir sözcük köküne ekler ekleyerek tek sözcüklü tümceler oluşturulabilir.
Büyük ve küçük ünlü uyumu
Türkçede büyük ünlü uyumu ve küçük ünlü uyumu olarak bilinen iki ünlü uyumu vardır. En yaygın ve kapsamlı olan büyük ünlü uyumudur. Kural dışı kalan çok az sözcükler mevcuttur ki bunların büyük bir kısmını yabancı kökenli sözcükler oluşturmaktadır. Bu kurala göre Türkçede bir sözcüğün ilk hecesinde kalın bir ünlü (a ı o u) varsa izleyen hecelerde de kalın heceler; ince bir ünlü (e i ö ü) varsa izleyen hecelerde de ince ünlüler yer alır.
Örnek:
  • büyük ünlü uyumu : balta - baltalar ; arı - arılar ; top - toplar ; uçak - uçaklar
  • küçük ünlü uyumu : ev - evler ; istek - istekler ; örtü - örtüler ; ünlü - ünlüler
Türkçenin deyim ve atasözleri
Bir dilin zenginliğinin göstergelerinden biri deyim ve atasözleridir.
Türkçede en çok kullanılan deyimlerden örnekler;
  • Kulak misafiri olmak.
  • Yangına körükle gitmek.
  • Yumurta kapıda.
  • Etekleri zil çalmak.
Türkçede en çok kullanılan atasözlerinden örnekler;
  • Damlaya damlaya göl olur.
  • Bugünün işini yarına bırakma.
  • İşleyen demir ışıldar.
  • Gün doğmadan neler doğar.
Türkçede bulunan ilginç deyim ve atasözleri;
  • Fakirin parmağına bir kaşık bal bulanmış yemeden duramamış.
  • Kedi (Bazı yerlerde kuş) g.... görmüş yara sanmış.
  • Deveye sormuşlar senin boynun neden eğri diye. Nerem doğru ki demiş.
  • Türk çalmış Türkmen oynamış.
  • Ayranı yok içmeye tahtıravanla (atla) gider s...maya.
  • Daha karpuz kesecektik. (yeni deyimleşen bir sözcük öbeğine örnek)
Yabancı Dillerle Etkileşimi

Türkçeye Geçen Yabancı Sözcükler
Her ne kadar Atatürk'ün dil devrimi ile Türkçe kökeni Arapça ve Farsça olan sözcüklerden arındırılmaya çalışıldıysa da dil devriminin politik etkenlerle aksamasından ötürü bu iki dilden sözcükler Fransızca sözcüklerle birlikte Türkçe sözlüğün önemli bir bölümünü oluşturmayı sürdürmektedir.
Sıradaki istatistiksel bilgiler 2005 yılına ait yazı dilinden oluşan bir Türkçe sözlükteki sözcükleri içermekte. Ancak günlük konuşma dilinde yabancı sözcük kullanımının daha yüksek bir oranda olduğu söylenebilir.
Türkçede yer alan sözcüklerin toplam %1418'i (104.481 sözcüğün 14.816'sı) yabancı dillerden Türkçeye girmiştir:
  • Arapça: 6.463
  • Fransızca: 4.974
  • Farsça: 1.374
  • İtalyanca: 632
  • İngilizce: 538
  • Yunanca: 399
  • Latince: 147
  • Almanca: 85
  • Rusça: 40
  • İspanyolca: 36
  • Slavca: 24
  • Ermenice: 23
  • Macarca: 19
  • Eski Yunanca: 14
  • Moğolca: 13
  • İbranice: 9
  • Bulgarca: 8
  • Japonca: 7
  • Portekizce: 4
  • Norveççe: 2
  • Fince: 2
  • Arnavutça: 1
  • Korece: 1
  • Soğdca: 1
Bu Kelimelerin Basın Dilindeki Yaygınlığı
Tuba Ersöz'ün bir araştırmasına göre basındaki yabancı kökenli sözcük kullanımı halka göre daha yüksek bir konumda. Basın dili halka bilimsel dilden daha yakın olması gerekirken Türkiye'deki bu tam tersine işleyen olgu dikkat çekici.
Araştırmaya göre dil devriminden bu yana basın dilinde Türkçe sözcük kullanımı artmış Farsça ile özellikle Arapça sözcüklerin kullanımı büyük ölçüde düşmüştür. Buna karşın diğer dillerden alınan sözcüklerin kullanımında bir artış olmuştur ki bu rakamların günümüzde daha da arttığı tahmin edilmektedir.
Yabancı kökenli sözcüklerden bazı örnekler:
  • Arapçadan: fikir hediye resim insan saat asker vatan ırk millet memleket devlet halk hain kurban şehit
  • Farsçadan: tahta pazar pencere şehir hafta ateş rüzgâr ayna candert hoş düşman kahraman köy
  • Yunancadan: liman kutu ırgat
  • İtalyancadan: avukat banyo bavul
  • Fransızcadan: lüks kuzen pantolon kuaför hoparlör kamyon sürpriz
  • İngilizceden: pikap tişört
  • Almancadan: şalter şvester haymatlos
Türkçeden Diğer Dillere Geçen Sözcükler
  • Ermenice: 3159
  • Yunanca: 2643
  • Bulgarca: 369
  • Arnavutça: 2422
  • Sırp-Hırvatça: 2365
  • Arapça: 1801
  • Rusça: 1576
  • Rumence: 1542
  • İngilizce: 1500
  • Farsça: 1369
  • Macarca: 1142
  • Urduca: 228
  • Çince: 213
  • Fince: 110
Türkçe kökenli sözcüklerden bazı örnekler
  • cacık: Yunanca "zaziki"
  • çakal [Farsça شغال schaghāl iden]: İngilizce "jackal" ve Fransızca "chacal"
  • çorap: [Farsça gorāb iden Arapça جراب dschurāb iden geçmiş]: Rumence Ciorap
  • denge (para): Rusça "dengi"
  • dilmaç (tercüman çevirmen): Lehçe "tlumacz" Almanca "Dolmetscher"
  • dolma: İngilizce "dolma" Yunanca "dolmalakis"
  • duman: Rusça'da "tuman"
  • hamam [Arapça حمام hammām iden]: Fransızca "hammam"
  • kahve [Arapça قهوة qahve iden]: Fransızca "café"
  • kibrit: [Arapça كبريت kibrīt iden]: Rumence "kibrit"
  • köşk [Farsça kuşk]: Almanca: "Kiosk"
  • ordu: Almanca İngilizce ve Fransızca "Horde"
  • yoğurt: İngilizce "yoghurt" Fransızca "yaourt" Almanca "Joghurt" İspanyolca "yogur"
  • zar: (uçurum): Rusça "yar"
  • zarlık: (ferman): Rusça "yarlik" (mektup)
Ayrıca Osmanlı İmparatorluğu dönemi veya öncesinden şekillenmiş Türkçe-Ermenice ortak kelime hazinesi Türkçe-Yunanca ortak kelime hazinesi Türkçe-Bulgarca ortak kelime hazinesi Türkçe-Arnavutça ortak kelime hazinesi Türkçe-Boşnakça ortak kelime hazinesi Türkçe-Romence ortak kelime hazinesi mevcuttur.

Rekortmen Sözcükler
En çok anlamdaşı olan kelime:
  • Tuvalet ayakyolu memişhane abdesthane kenef hela yüznumara. (7)
En çok tek bir sesli harf kullanımı:
  • Badanalayamayacaklardansalar (12)
En uzun kelime:
  • Muvaffakiyetsizleştiricileştiriveremeyebilecekleri mizdenmişsinizcesineymişmiş (77 harf)
En çok a içeren kelime:
  • Alafrangalaştıramayacaklardansalar (13 kez a harfi)
En çok "e" içeren kelime:
  • Gelenekselleştiriveremeyebileceklerdenseler (15 kez e harfi)
En çok "ı" içeren kelime:
  • Sıkıntısızlaştırıcılığınızın (11 kez)
En çok "i" içeren kelime:
  • Kişiliksizleştiricileştiriverebileceklerimizdenmiş siniz (15 kez)
Tersinden de aynen okunan (palindromik) en uzun cümleler:
  • Ey Nihat Adana'da tahin ye (21 harf anlamlı)
  • Ulu eli milatlık anam az namazlık zaman ara namaz kıl zaman zaman akıl talim ile ulu (69 harf yarı anlamlı).
_________________________________________________________________________________________________

Herkes Mutluluk Getirdi Hayatıma...
Kimileri Geldiğinde,
Kimileri Gittiğinde...
Sükûпet isimli Üye şimdilik offline konumundadır  
Paylas Alıntı ile Cevapla
Cevapla

Etiketler
türkçesi, türkiye


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Seçenekler
Stil

Yetkileriniz
Konu Acma Yetkiniz Yok
Cevap Yazma Yetkiniz Yok
Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok

BB code is Açık
Smileler Açık
[IMG] Kodları Açık
HTML-Kodu Kapalı

Hizli Erisim

Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Forum Cevaplar Son Mesaj
Türkiye'de bir ilk? Haberci Güncel Haberler 0 07-08-10 22:09
Türkiye'de bir ilk! Haberci Güncel Haberler 0 16-06-10 10:49
Türkiye'nin Ermeni lobicisi Türkiye'de! Haberci Güncel Haberler 0 18-05-10 12:30
Türkiye'de bir ilk! Haberci Güncel Haberler 0 11-05-10 14:11
Türkiye ilk 5'te Haberci Güncel Haberler 0 11-04-10 19:12



Yıl olmuş 2019; Geriye kim kaldı ? Bi KaraKartaL, bi Siyahbeyaz, bi KaRaNTiNa bi de Burak.. [Forum Sohbet]

5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu gereğince sitemizde telif hakkı bulunan mp3,video v.b. eserlerin paylaşımı yasaktır. Yasal işlem olması halinde paylaşan kişi yada kişilerin bilgileri gerekli kuruma verilecektir.Şikayetlerinizi sikayet@forumsohbet.com adresine yollarsanız, gerekli işlemler yapılacaktır.

Estetik CerrahiKadınca konular
Powered by vBulletin® Version 3.8.4 .
Copyright ©2000 - 2020, Jelsoft Enterprises Ltd.